Müasir rabitə şəbəkələrinin əsasını təşkil edən optik lif ultratəmiz şüşə və çox hamarlanmış səth sayəsində ultra-aşağı itki ilə işıq ötürür. Caltech tədqiqatçıları bu performansı birbaşa silisium plataya gətirən yeni platforma hazırlayıblar.
Lif şüşəsi birbaşa çip üzərində
Kerri Vahala-nın komandası germano-silikat şüşədən on-chip dalğaötürücülər hazırlayıb – bu, klassik optik lifdə istifadə olunan eyni materialdır. Şüşə litografiya əsaslı texnologiyaya uyğunlaşdırılıb və 8 və 12 düym-lük standart çip vaflilərinin üzərinə print olunur.
Dalğaötürücülər birbaşa xətt kimi yox, spiral formada çəkilir. Bu, lifin bobin üzərinə sarılması prinsipinə bənzəyir: işıq çox uzun optik yol qət edir, amma çipdə tutduğu sahə nanometr miqyasında qalır. Beləliklə, ultra-aşağı itkiyə malik, eyni zamanda çox sıx inteqrasiya olunan optik dövrələr alınır.
Silikon nitridi geridə qoyan platforma
Yeni germano-silikat platforması yaxın infraqırmızı diapazonda indiyə qədərki ən yaxşı silikon nitrid dalğaötürücüləri ilə eyni səviyyəyə çatıb. Görünən dalğa uzunluqlarında isə üstünlük daha kəskindir – itkilər təxminən 20 dəfə azdır.
Caltech tədqiqatçıları bildirir ki, bu tip dalğaötürücülər:
- optik liflərlə yüksək səmərəli qoşulma təmin edir;
- yarımkeçirici lazerlərlə inteqrasiyanı asanlaşdırır;
- server infrastrukturunun enerji sərfini azaltmağa kömək edə bilər.
Bu cür fiber-bənzər performanslı silisium fotonika gələcəkdə yüksək sürətli data mərkəzləri, optik hesablama və hətta kvant fotonika sistemləri üçün baza texnologiya ola bilər.
Mənbə: ScienceDaily










